Viêm xơ đường mật

Viêm xơ đường mật xảy ra thường xuyên hơn ở những người bị một số bệnh khác, đặc biệt là bệnh viêm ruột. Không rõ ràng những điều kiện này được liên kết như thế nào và cho dù họ chia sẻ những nguyên nhân tương tự

Định nghĩa

Viêm xơ tiểu đường mật là một bệnh của đường mật. Thuật ngữ “viêm đường mật” trong viêm xơ đường mật chính là tình trạng viêm của đường mật, trong khi thuật ngữ “xơ” mô tả sự đông cứng và sẹo của đường mật là kết quả của tình trạng viêm mãn tính.

Viêm xơ đường mật là một căn bệnh tiến triển dẫn đến tổn thương gan và cuối cùng suy gan. Ghép gan là chữa trị duy nhất được biết đến với viêm xơ đường mật, nhưng cấy ghép thường dành cho những người bị tổn thương gan nặng.

Các nhà nghiên cứu tiếp tục tìm kiếm phương pháp điều trị để làm chậm lại hoặc đảo ngược thiệt hại ống mật gây ra do viêm xơ đường mật. Nhưng cho đến khi điều trị được tìm thấy, các bác sĩ chăm sóc cho những người bị viêm xơ đường mật bằng cách giảm các dấu hiệu và triệu chứng của biến chứng.

Các triệu chứng

Các dấu hiệu và triệu chứng của viêm xơ đường mật bao gồm:

Đau bụng.

Ớn lạnh.

Tiêu chảy.

Mệt mỏi.

Sốt.

Ngứa ngáy.

Trọng lượng mất mát.

Vàng mắt và da.

Viêm xơ tiểu đường mật có thể không gây ra bất kỳ triệu chứng trong giai đoạn đầu của nó. Trong một số trường hợp, các dấu hiệu duy nhất của rối loạn này có thể được xét nghiệm máu bất thường cho thấy gan không hoạt động tốt.

Đến gặp bác sĩ khi

Lấy hẹn với bác sĩ nếu có bất kỳ dấu hiệu và triệu chứng dai dẳng lo lắng.

Nguyên nhân

Không rõ nguyên nhân gây viêm xơ đường mật. Người ta tin rằng tình trạng này có thể được gây ra bởi một phản ứng hệ miễn dịch bị nhiễm trùng hay độc tố ở những người có khuynh hướng phát triển bệnh.

Viêm xơ đường mật xảy ra thường xuyên hơn ở những người bị một số bệnh khác, đặc biệt là bệnh viêm ruột. Không rõ ràng những điều kiện này được liên kết như thế nào và cho dù họ chia sẻ những nguyên nhân tương tự.

Yếu tố nguy cơ

Yếu tố có thể làm tăng nguy cơ viêm xơ đường mật bao gồm:

Tuổi. Viêm xơ đường mật có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng nó thường được chẩn đoán ở lứa tuổi người 25-45.

Giới tính. Viêm xơ đường mật xảy ra thường xuyên hơn ở nam giới hơn là ở phụ nữ.

Bệnh viêm đường ruột. Phần lớn những người bị xơ viêm đường mật cũng có bệnh viêm ruột, bao gồm viêm loét đại tràng và bệnh Crohn. Tuy nhiên, viêm xơ đường mật là hiếm trong số những người bị bệnh viêm ruột, và hầu hết sẽ không phát triển xơ viêm đường mật. Không rõ ràng lý do tại sao các bệnh này xuất hiện cùng nhau. Nếu đã được chẩn đoán viêm xơ đường mật, bác sĩ có thể khuyên nên thử nghiệm cho bệnh viêm ruột, thậm chí nếu không có dấu hiệu hoặc triệu chứng.

Các biến chứng

Các biến chứng của viêm xơ đường mật có thể bao gồm:

Bệnh xơ gan. Mãn tính viêm đường mật trong gan có thể dẫn đến các mô sẹo (xơ gan), chết tế bào gan và cuối cùng, sự bất lực của gan hoạt động.

Nhiễm trùng lặp đi lặp lại. Nếu vết sẹo của ống mật làm suy yếu các dòng chảy của mật trong gan, có thể gặp nhiễm trùng thường xuyên trong đường mật.

Tăng áp lực tĩnh mạch cửa. Tĩnh mạch cửa là con đường chính cho máu chảy từ hệ thống tiêu hóa vào gan. Tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể gây ra chất dịch từ gan bị rò rỉ vào khoang bụng (cổ trướng). Nó cũng có thể chuyển máu từ các tĩnh mạch cửa vào tĩnh mạch khác, gây ra các tĩnh mạch trở nên sưng (varices). Varices tĩnh mạch yếu và có xu hướng dễ chảy máu, có thể đe dọa tính mạng.

Ung thư ống mật. Nếu có xơ viêm đường mật chính, có nguy cơ phát triển ung thư đường mật hoặc túi mật.

Ung thư đại tràng. Những người có xơ viêm đường mật chính cũng phát triển bệnh viêm ruột có tăng nguy cơ ung thư ruột kết. Nếu đã được chẩn đoán viêm xơ đường mật, bác sĩ có thể khuyên nên thử nghiệm cho bệnh viêm ruột ngay cả khi không có dấu hiệu hoặc triệu chứng, vì nguy cơ ung thư ruột già là cao nếu có cả hai bệnh.

Các xét nghiệm và chẩn đoán

Các xét nghiệm và thủ tục được sử dụng để chẩn đoán viêm xơ đường mật bao gồm:

Xét nghiệm máu chức năng gan. Xét nghiệm máu để kiểm tra chức năng gan, bao gồm cả mức độ men gan, có thể cung cấp manh mối về bệnh.

X-quang đường mật. Tiêm một loại thuốc nhuộm vào đường mật cho phép nhìn thấy trên X-quang. Để tiêm thuốc nhuộm, bác sĩ có thể khuyên nên cholangiopancreatography nội soi ngược. Trong thủ tục này, bác sĩ hướng dẫn ống linh hoạt xuống cổ họng và thông qua dạ dày đến khu vực của ruột non, nơi đường mật trống rỗng. Sử dụng các ống và các công cụ đặc biệt, bác sĩ tiêm thuốc nhuộm vào đường mật.

MRI đường mật. Cholangiopancreatography cộng hưởng từ sử dụng hình ảnh cộng hưởng từ (MRI) để làm hình ảnh của gan và đường mật.

Thử nghiệm mẫu mô gan. Sinh thiết gan là một thủ tục để loại bỏ một mảnh mô gan để thử nghiệm trong phòng thí nghiệm. Bác sĩ một chèn kim thông qua da và vào gan để lấy một mẫu mô. Sinh thiết gan có thể giúp xác định mức độ thiệt hại đến gan.

Phương pháp điều trị và thuốc

Điều trị viêm xơ đường mật tập trung chủ yếu vào việc giảm các dấu hiệu và triệu chứng của bệnh như nó tiến triển. Viêm xơ đường mật tiến triển chậm, nhưng thường kết thúc trong xơ gan và sự cần thiết phải ghép gan. Thời gian từ chẩn đoán đầu tiên đến ghép gan trung bình là 12 đến 18 tuổi.

Điều trị ngứa

Thuốc có thể giúp kiểm soát ngứa bao gồm:

Thuốc kháng histamine, chẳng hạn như diphenhydramine (Benadryl, những loại khác).

Các loại thuốc ràng buộc acid mật, như cholestyramin (Locholest, Questran, những loại khác).

Điều trị các bệnh nhiễm trùng

Nhiễm vi khuẩn có thể xảy ra thường xuyên ở những người bị viêm xơ đường mật. Kháng sinh có thể được quy định để điều trị nhiễm trùng. Nếu đã có nhiễm trùng lặp đi lặp lại, bác sĩ có thể khuyên nên dùng kháng sinh trước khi làm thủ tục có khả năng gây nhiễm trùng, chẳng hạn như các thủ tục nội soi hoặc phẫu thuật.

Điều trị suy dinh dưỡng

Viêm xơ đường mật gây khó khăn cho cơ thể hấp thụ vitamin nhất định. Mặc dù có thể ăn một chế độ ăn uống lành mạnh, có thể thấy rằng không thể nhận được tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết. Bác sĩ có thể khuyên nên bổ sung vitamin như là thuốc viên hoặc truyền qua tĩnh mạch ở cánh tay.

Điều trị tắc nghẽn ống mật

Tắc nghẽn xảy ra trong đường mật có thể được điều trị bằng:

Nong bóng (Balloon) và đặt stent. Các thủ tục này có thể mở lớn hơn tắc nghẽn trong đường mật. Balloon giãn nở là một thủ tục trong đó bác sĩ chạy một ống mảnh với một quả bóng bơm hơi ở đầu của nó (bóng ống thông) thông qua nội soi và vào ống mật bị chặn. Một khi các ống thông được đặt ra, bóng được bơm căng. Ống nhựa nhỏ gọi là ống đỡ động mạch cũng có thể được đặt trong đường mật để giữ cho chúng mở.

Phẫu thuật ống dẫn mật. Trong tình huống nhất định, tắc nghẽn trong ống mật có thể cần phải phẫu thuật. Sau khi loại bỏ sự tắc nghẽn, bác sĩ phẫu thuật kết nối các phần còn lại của ống mật để mật vẫn có thể chảy qua ống.

Ghép gan

Việc cấy ghép gan được điều trị duy nhất được biết để chữa bệnh viêm xơ đường mật. Trong thời gian ghép gan, bác sĩ phẫu thuật loại bỏ bệnh gan và thay thế bằng một lá gan khỏe mạnh từ các nhà tài trợ. Ghép gan được dành cho những người bị suy gan hoặc các biến chứng nghiêm trọng khác của viêm đường mật chính xơ.

Phong cách sống và biện pháp khắc phục

Nếu đã được chẩn đoán viêm xơ đường mật, thực hiện các bước để chăm sóc cho gan, chẳng hạn như:

Không uống rượu.

Chủng ngừa viêm gan A và B.

Sử dụng hóa chất chăm sóc tại nhà và tại nơi làm việc.

Bỏ hút thuốc. Nếu không hút thuốc, không bắt đầu.

Chọn một chế độ ăn uống khỏe mạnh đầy đủ các loại trái cây, rau và ngũ cốc.

Duy trì một trọng lượng khỏe mạnh.

Thực hiện theo hướng dẫn trên thuốc không kê đơn.

Nói chuyện với bác sĩ về bất kỳ loại thảo mộc bổ sung, vì một số có thể có hại cho gan.

Thay thế thuốc

Không có phương pháp điều trị thuốc thay thế đã được tìm thấy để điều trị viêm xơ đường mật. Nhưng một số phương pháp điều trị bổ sung và thay thế có thể giúp đối phó với các dấu hiệu và triệu chứng của bệnh. Nói chuyện với bác sĩ về các tùy chọn.

Mệt mỏi là phổ biến ở những người bị viêm xơ đường mật. Trong khi các bác sĩ có thể điều trị một số yếu tố có thể góp phần mệt mỏi, dấu hiệu và triệu chứng vẫn có thể tồn tại. có thể tìm cứu trợ với phương pháp điều trị bổ sung và thay thế đã chỉ ra một số lợi ích cho mệt mỏi, như:

Tập thể dục, chẳng hạn như đi bộ 30 phút hầu hết các ngày trong tuần.

Dành thời gian với bạn bè và gia đình.

Kỹ thuật quản lý stress, chẳng hạn như các bài tập thiền và thư giãn.

Yoga.

Theo Dieutri.vn

Từ khóa: